Hội nghị diễn ra trực tiếp tại trụ sở Chính phủ và trực tuyến với 13 tỉnh, thành vùng ĐBSCL: Cần Thơ, Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, Kiên Giang, An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long, Hậu Giang. Tham dự tại điểm cầu tỉnh Vĩnh Long có ông Nguyễn Văn Liệt – Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cùng đại diện các sở, ngành có liên quan

Tại hội nghị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường thông tin về Đề án phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn Vùng ĐBSCL đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050, mục đích và giải pháp thực hiện Đề án trong thời gian tới.

Đề án phòng, chống sụt lún đất, sạt lở bờ sông, bờ biển, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn Vùng ĐBSCL đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050 được xây dựng với mục tiêu chung nhằm nâng cao năng lực phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn; sử dụng hiệu quả, tiết kiệm nguồn nước góp phần đảm bảo ổn định dân sinh, phát triển bền vững kinh tế - xã hội và giữ vững an ninh quốc phòng vùng đồng bằng sông Cửu Long. Làm cơ sở để các cấp, các ngành tổ chức thực hiện đồng bộ các giải pháp tổng thể vừa cấp bách, vừa lâu dài thích ứng với biến đổi khí hậu theo hướng quản lý rủi ro để từng bước chủ động kiểm soát hiệu quả các tác động, giảm thiểu thiệt hại do sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn gây ra.

 Mục tiêu cụ thể là giải quyết cơ bản tình trạng sụt lún đất tại các trọng điểm đến năm 2030; nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sạt lở bờ sông, bờ biển; đến năm 2030 cơ bản hoàn thành xử lý sạt lở bờ biển Tây và các khu vực trọng điểm về sạt lở bờ biển Đông, bờ sông thuộc các tuyến sông chính; đến năm 2035 cơ bản hoàn thành xử lý sạt lở bờ biển Đông, bờ sông thuộc các tuyến sông chính và các trọng điểm sạt lở bờ sông nhánh/kênh/rạch bảo vệ các khu đô thị; chủ động phòng, chống ngập úng cho các thành phố Cần Thơ, Vĩnh Long, Tân An, Mỹ Tho, Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, Rạch Giá, Vị Thanh, Long Xuyên, Cao Lãnh đến năm 2030; các khu vực đô thị và dân cư tập trung thường xuyên bị ngập úng khác đến năm 2035. Củng cố hệ thống đê cấp III, đê bao, công trình kiểm soát ngập lụt hiện có bảo đảm bảo phòng, chống ngập úng đối với những khu vực sản xuất quanh năm đến năm 2030. Đối với hạn hán, xâm nhập mặn. Đảm bảo 80% người dân nông thôn được sử dụng nước sạch từ công trình cấp nước tập trung; đảm bảo kiểm soát xâm nhập mặn trong mùa khô, duy trì ổn định nguồn nước cho sản xuất nông nghiệp theo phân ranh các vùng sinh thái ngọt - lợ - mặn trong điều kiện xâm nhập mặn không vượt quá mức đã xảy ra trong mùa khô 2023-2024 đến năm 2030 và xâm nhập mặn ở mức tương đương năm 2015-2016 đến năm 2035.

Đề án cũng nêu cụ thể nhiệm vụ tổ chức thực hiện đề án của từng bộ, ban ngành Trung ương. Riêng các tỉnh, thành phố vùng đồng bằng sông Cửu Long để tổ chức thực hiện đề án thì cần xây dựng cơ chế chính sách cụ thể của địa phương nhằm khuyến khích, hỗ trợ công tác nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ và thu hút nguồn lực ngoài ngân sách cho công tác phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn trên địa bàn. Chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi và mùa vụ sản xuất phù hợp với điều kiện tự nhiên. Rà soát quy trình vận hành công trình thủy lợi; hỗ trợ thiết bị thu, trữ, xử lý nước hộ gia đình cho các hộ không có khả năng tiếp cận nguồn cấp nước tập trung. Tuyên truyền nâng cao nhận thức của các tổ chức, cộng đồng và người dân về phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, thiếu nước sinh hoạt, xâm nhập mặn. Kiểm soát hoạt động khai thác cát, sỏi lòng sông, khu vực ven biển, ngăn chặn khai thác cát sỏi trái phép; quản lý chặt chẽ quy hoạch đô thị, nông thôn nhất là khu vực đô thị, ven sông, ven biển để hạn chế các tác động gây sụt lún, sạt lở, ngập úng. Bảo vệ và phát triển rừng ngập mặn ven biển; di dời dân cư khẩn cấp ra khỏi các khu vực sụt lún, sạt lở, ngập úng. Xây dựng công trình phòng, chống sạt lở, ngập úng, kiểm soát mặn; ứng dụng công nghệ mới trong phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn…

Ảnh: Quang cảnh Hội nghị tại điểm cầu tỉnh Vĩnh Long

Tại Hội nghị, các đại biểu đã tập trung thảo luận, đánh giá tổng thể tình hình biến đổi khí hậu, sụt lún, sạt lở, ngập úng, khô hạn, xâm nhập mặn vùng ĐBSCL và đề xuất giải pháp; Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất các dự án ưu tiên, với những tiêu chí cần đáp ứng.

Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà ghi nhận các ý kiến, kiến nghị của các bộ, ngành, địa phương và chỉ đạo, phải ưu tiên các công trình mang tính quan trọng, cấp bách, đa mục tiêu, có giá trị lâu dài, đảm bảo các công trình khi xây dựng phải phát huy được hiệu quả, mang tính đồng bộ và thống nhất.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các nhà khoa học phải nghiên cứu tiếp cận tổng thể, hệ thống, khoa học, giải quyết vấn đề từ gốc. Đặc biệt, trong quá trình triển khai đề án, cần có mục tiêu cụ thể, dự án cụ thể. Lắng nghe ý kiến của người dân địa phương để giải quyết cốt lõi các vấn đề. Bên cạnh đó, cần kết hợp dự án hạ tầng thủy lợi và giao thông để quản lý tài nguyên nước, điều tiết lũ thượng nguồn và phân phối nước ngọt cho vùng trung tâm ĐBSCL, vùng ven biển; giảm khai thác nước ngầm để chống sụt lún; sắp xếp lại các khu dân cư ven sông, kênh rạch và hỗ trợ chuyển đổi sinh kế cho người dân theo các vùng kinh tế nước ngọt, nước lợ, nước mặn; các địa phương phải xác định các nhiệm vụ quan trọng của đề án cần giải quyết và đề án phải thực hiện cụ thể có logic cũng như triển khai thực hiện các giải pháp trong đề án một cách bền vững, lâu dài…

Ngọc Hân