Tham dự tại điểm cầu tỉnh Vĩnh Long có ông Nguyễn Trúc Sơn- Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cùng đại diện các đơn vị có liên quan trên địa bàn tỉnh.

Báo cáo tại hội nghị, ông Đỗ Công Thủy – Phó Vụ trưởng Vụ Vận tải và An toàn giao thông (Bộ Xây dựng) cho biết, vận tải đa phương thức đang trở thành mô hình tổ chức vận tải chủ đạo trong xu thế phát triển toàn cầu nhờ khả năng kết hợp hiệu quả các phương thức vận tải trong chuỗi logistics, phát huy lợi thế riêng của từng loại hình thay vì hoạt động đơn lẻ.

Tuy nhiên, tại Việt Nam, tỷ trọng vận tải đa phương thức hiện chưa đạt 10%, thấp hơn nhiều so với mức trên 25–40% ở các quốc gia phát triển. Theo ông Đỗ Công Thủy, vấn đề không chỉ nằm ở việc đầu tư hạ tầng mà còn ở năng lực tổ chức, kết nối và tối ưu hóa hệ thống vận tải hiện có.

Hiện nay, tổng giá trị kết cấu hạ tầng giao thông của cả nước đạt khoảng 5 triệu tỷ đồng, chiếm gần 50% tổng giá trị tài sản của 19 loại kết cấu hạ tầng quốc gia. Riêng năm 2025, sản lượng vận tải hàng hóa đạt trên 3 tỷ tấn với khối lượng luân chuyển khoảng 612 tỷ T.Km; vận tải hành khách đạt khoảng 6,1 tỷ lượt, luân chuyển khoảng 312 tỷ lượt HK.Km.

Dù có nhiều tiềm năng phát triển, hệ thống vận tải vẫn còn mất cân đối giữa các phương thức. Trong đó, vận tải đường bộ hiện chiếm tỷ trọng lớn với 75,1%; đường thủy nội địa chiếm 19,8%; đường biển 4,9%; đường sắt 0,18% và hàng không 0,02%. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc tăng cường kết nối, phát triển vận tải đa phương thức nhằm giảm chi phí logistics và nâng cao hiệu quả vận chuyển.

Bên cạnh đó, hệ thống vận tải đa phương thức của Việt Nam hiện được tổ chức theo 4 hành lang kinh tế chính gồm hành lang Bắc – Nam, hành lang Đông – Tây, vùng logistics phía Bắc và vùng logistics phía Nam. Tuy nhiên, việc kết nối giữa đường thủy nội địa với đường bộ, đường sắt còn hạn chế; nhiều cảng thủy nội địa nằm trên các tuyến tỉnh lộ, khó kết nối với quốc lộ. Bên cạnh đó, năng lực bốc dỡ hàng hóa còn thấp, nghiệp vụ bốc dỡ chưa cao, khối lượng hàng hóa thông qua và tốc độ giải phóng phương tiện còn hạn chế, làm tăng chi phí vận chuyển hàng hóa, hệ thống cảng cạn (ICD) kết nối các phương thức vận tải còn hạn chế.

Ông Nguyễn Trúc Sơn- Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì Hội nghị trực tuyến tại điểm cầu tỉnh Vĩnh Long.

Tại hội nghị, các đại biểu, chuyên gia và doanh nghiệp đã trình bày nhiều tham luận liên quan đến phát triển hệ thống cảng biển, vai trò kết nối vùng của các địa phương trọng điểm, vận tải xuyên biên giới, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh trong logistics, kết nối vận tải đường sắt, cũng như giải pháp thúc đẩy phát triển doanh nghiệp logistics trong giai đoạn mới. Các ý kiến tập trung phân tích thực trạng, chia sẻ kinh nghiệm và đề xuất giải pháp tăng cường liên kết giữa các phương thức vận tải, góp phần nâng cao hiệu quả khai thác hệ thống hạ tầng giao thông, giảm chi phí logistics và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Đại biểu tham dự Hội nghị trực tuyến tại điểm cầu tỉnh Vĩnh Long.

Kết luận hội nghị, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đề nghị các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp tiếp tục tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm nhằm thúc đẩy kết nối, phát triển vận tải đa phương thức, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng trong giai đoạn tới.

Bộ trưởng giao các cơ quan chuyên môn tiếp thu đầy đủ ý kiến tại hội nghị để nghiên cứu, bổ sung vào Đề án chiến lược phát triển dịch vụ vận tải đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050 và các quy hoạch chuyên ngành giao thông vận tải. Đồng thời, rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách về vận tải; nghiên cứu sửa đổi, bổ sung các quy định còn chồng chéo, trong đó tập trung phát triển vận tải đa phương thức lấy cảng biển, cảng thủy, ga đường sắt, cảng hàng không làm trung tâm kết nối, gắn với thúc đẩy chuyển đổi số.

Đồng thời, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cũng yêu cầu khẩn trương rà soát, hoàn thiện các quy hoạch chuyên ngành giao thông vận tải theo hướng đồng bộ, dài hạn, bảo đảm kết nối giữa các loại hình vận tải với các đầu mối hàng hóa, hành lang kinh tế và quy hoạch phát triển vùng; ưu tiên đầu tư xử lý các điểm nghẽn hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng đường thủy nội địa, đường sắt nhằm từng bước giảm thị phần vận tải đường bộ, tăng vận tải đường thủy, đường sắt và hàng không.

Song song đó, tập trung rà soát, điều chỉnh quy hoạch phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp; xác định các hành lang vận tải đa phương thức ưu tiên, triển khai có trọng tâm các dự án kết nối giữa các phương thức vận tải.

Bộ trưởng cũng đề nghị tăng cường thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trong lĩnh vực vận tải; xây dựng cơ sở dữ liệu vận tải đa phương thức, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, trí tuệ nhân tạo, giao nhận điện tử nhằm giảm chi phí logistics, nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, Bộ trưởng cũng mong muốn tiếp tục đổi mới quản trị, tăng cường liên kết giữa các phương thức vận tải, hợp tác với doanh nghiệp sản xuất, xuất nhập khẩu; đẩy mạnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị trường quốc tế.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cũng nhấn mạnh 3 định hướng lớn gồm: chuyển từ phát triển từng phương thức vận tải sang hệ thống vận tải tích hợp; từ đầu tư hạ tầng đơn lẻ sang phát triển đồng bộ trên các hành lang vận tải đa phương thức; và từ quản lý phân tán sang quản trị vận tải dựa trên dữ liệu và nền tảng số…

Ngọc Hân